Verhoudings

Slimmer ná jou flaters

 

Die jaar lê op sy rug en met die voordeel wat terugblik bied, besef jy weer hoeveel foute jy vanjaar gemaak het. En opnuut kry jy spyt. Jy verwyt jouself. Of jy wonder: “Wat as . . . ?”

Maar moenie by jou foute vashaak nie. Onthou, om te fouteer is noodsaaklik – beskou dit eerder as ’n geleentheid tot groter dinge.

Fergie, hertogin van York, is kort ná haar egskeiding gevra hoe sy haar dogters se foute hanteer. Haar antwoord: “Ek sê vir hulle: ‘Ek het soveel foute gemaak, en dis al hoe ek geleer het. Laat kom met julle
s’n . . .’”

Foute slyp jou en dra boonop by tot jou persoonlike groei – veral as jy op die regte manier post mortem hou. Maar voordat jy dit kan doen, moet jy rustig word. Laat die gevoelens soos irritasie (dikwels ’n teken van skuldgevoelens), woede of ongelukkigheid eers bedaar sodat jy jou fout logies kan deurdink en ondersoek. En werk sagkens met jouself!

 

MAAK SÓ
* Herken dit. Is dit regtig ’n fout?

* Erken dit. Wees eerlik teenoor jouself en aanvaar dat jy ’n fout gemaak het. Weerhou jou van die rol van slagoffer: Om ander mense of omstandighede die skuld te gee en eintlik te verwag die wêreld, en nie jy nie, moet verander. Erken jou aandeel en stel jouself daarop in om iets daaraan te doen.

* Ondersoek die hele proses en nie net jou eie gedrag nie. Vra jouself af: Hoekom het dit gebeur?
Hoeveel keer het dit al gebeur? Is dit dus iets waaroor ek keer op keer struikel? Is dieselfde tema, of dalk dieselfde persone, daarby betrokke? Wanneer gebeur dit? Waarom? Selfondersoek is belangrik, want dit lei uiteindelik tot insig in jou eie gedrag. As jy byvoorbeeld teenoor jou baas ontplof het, vra jouself af: Wat in my veroorsaak dat ek al weer aggressief geraak het? Waarop reageer ek telkens heftig? Is dit dalk liggeraaktheid wat my die fout laat begaan het?

* Verbeter daarop. Vra jouself af: Hoe kan ek die situasie in ’n positiewer lig beskou? Hoe kan ek die fout tot my voordeel inspan? Wat kan ek leer oor myself? Besluit wat jy gaan doen of hoe jy volgende keer te werk kan gaan om die fout te vermy.

* Beweeg aan. Jy het besluit om te werk daaraan en in die toekoms anders op te tree. Los dit dan. Moenie jouself oor die gebreke van die verlede kasty nie. Los die saak op, of vra verskoning as jy iemand te na gekom het en dit jou bly pla. As jy gelowig is, help dit om vergifnis van God te vra. Dikwels is die grootste uitdaging om jouself te vergewe. (As jy nie kan nie, en jy hou aan om jouself te treiter, gesels met jou predikant of ’n berader.)

* As jy kan lag oor jou foute is dit ’n goeie teken dat jy al deur hulle gewerk het. (Maar waak daarteen om slegs humor as “oplossing” te gebruik, want dan raak jy net aan die oppervlak.) Kleiner “flaters” soos impulsiewe optrede of vergeetagtigheid is aangeleerde gedrag wat jy kan afleer. Dis harde werk, maar moontlik – met genoeg dissipline. Jy hoef nie slapelose nagte daaroor te hê nie. Maar as jou fout werklik ’n groot en nadelige effek op jou lewe het en jy herhaal dit boonop gereeld, besoek ’n predikant of terapeut wat jou kan help om agter te kom wat die onbewustelike kragte is wat tot jou verkeerde keuses lei.

 

Benut jou foute

  • Leer ook uit ánder se foute.
  • Deel jou foute (en lesse geleer daaruit) om ander te help – só gee jy ’n doel en betekenis daaraan.
  • Moenie dat die vrees om foute te maak jou verlam nie. Doen jou huiswerk en moenie impulsief optree wanneer jy ’n moeilike besluit moet neem nie. Maar onthou, ons kan nie altyd die uitkoms voorspel nie – ’n mens hoef nie altyd reg te wees nie.
  • Onthou die woorde van Kahlil Gibran in Die profeet: “Julle is goed wanneer julle ferm en met vasberade skrede na jul doelwit aanstap. Maar julle is nie sleg as julle kruppel-kruppel daarheen gaan nie

 

  • Karin Büter is ’n kliniese sielkundige, 021 863 3127/8